Η πειθώ στη διαφήμιση

1.

Διαφήμιση είναι η δημιουργία πρωτότυπου μηνύματος, το οποίο αναφέρεται σε κάποιο υλικό ή πνευματικό παράγωγο/προϊόν, και η προβολή του (μηνύματος) με τελικό σκοπό την παρακίνηση του αποδέκτη να "αγοράσει" το διαφημιζόμενο προϊόν.

2.

Σύμφωνα με τον παραπάνω ορισμό, η διαφήμιση συνιστά μια πράξη επικοινωνίας.

• Να προσδιορίσεις τα βασικά στοιχεία της επικοινωνίας αυτής (πομπό, δέκτη, μήνυμα, επι­κοινωνιακό μέσο/κανάλι, επικοινωνιακό κώδικα/γλώσσα, σκοπό).
• Ποιες προϋποθέσεις νο­μίζεις ότι απαιτούνται, για να είναι η επικοινωνία αυτή αποτελεσματική, για να πετύχει δη­λαδή ο πομπός το σκοπό του;

3.

Η Μορφή του μηνύματος

Μήνυμα που αναπτύσσεται με άμεσο τρόπο (χωρίς προλόγους και περιττές εξηγήσεις

Αφηγηματικό μήνυμα (χρησιμοποιείται η αφήγηση μιας ιστορίας για την επίδειξη του προϊόντος)

Μήνυμα μονολόγου - διαλόγου (μονόλογος - διάλογος με τη μορφή μαρτυρίας κάποιου ειδικού ή ενός καταναλωτή),

Μήνυμα που επεξηγεί την εικόνα,

Μήνυμα που στηρίζεται σε τεχνάσματα/ευρήματα (ιδιαίτερη χρήση της γλώσσας με λογοπαίγνια, μεταφορές, παρομοιώσεις, σπάνιες και εξεζητημένες λέξεις/φράσεις, χρήση του χιούμορ της υπερβολής, της έκπληξης κτλ.),

Μήνυμα που προσφέρει επιχειρήματα.

4.

Η διαφημιστική πειθώ συχνά χρησιμοποιεί τα παρακάτω μέσα/τεχνικές:

• συνειρμό ιδεών
• αναλυτική περιγραφή και επίδειξη των ιδιοτήτων του προϊόντος
• επίκληση στην αυθεντία (σ' έναν ειδικό, σ' έναν επιστήμονα, σε ένα δημοφιλές πρό­σωπο κτλ.)
• επίκληση στο συναίσθημα (φόβο, ενοχή, ευθύνη, ευχαρίστηση κτλ.)
• επίκληση στη λογική (επιχειρήματα υπέρ του προϊόντος, σοφιστικά τεχνάσματα)
• λανθάνοντα αξιολογικό χαρακτηρισμό (λανθάνουσα αξιολόγηση που λειτουργεί δε -σμευτικά για το δέκτη, π.χ. "Οι έξυπνοι οδηγούν Ρενώ").

5

Το διαφημιστικό μήνυμα είναι πολυσήμαντο και τις περισσότερες φορές δε διακρίνεται καθαρά, αλλά υπολανθάνει, περνάει μέσα από συμβολισμούς.

Ασκήσεις ανάπτυξης παραγράφου

Τα παρακάτω κείμενα (γραμμένα στην τάξη) χρησιμοποιήθηκαν ως παραδείγματα αξιολόγησης ασκήσεων ανάπτυξης παραγράφου στο σχετικό θέμα των Πανελληνίων Εξετάσεων του 2014.

Η ανθρώπινη λαιμαργία, η δίψα της ευζωίας δεν αφήνει τόπο για ευγενικά αισθήματα. Κάτι περισσότερο: τα ευγενικά αισθήματα θεωρούνται ξεπερασμένα.

1.       Σε μια υλιστική εποχή όπου κυριαρχεί η καταναλωτική μανία και η επιθυμία του ανθρώπου για την απόκτηση πλούτου, αισθήματα όπως η ευγένια, εκλείπουν . Έτσι ο άνθρωπος επηρεασμένος από τα πρότυπα της σημερινής κοινωνίας, γίνεται ατομικιστής και αναπτύσσει επιφανειακές σχέσεις με σκοπό το προσωπικό ώφελος και τη βελτίωση του βιοτικού επιπέδου. Επιπρόσθετα, όταν στόχος της ζωής του γίνεται η απόκτηση υλικών αγαθών, παύει να ενδιαφέρεται για τον συνάνθρωπό του, τον οποίο εκμεταλλεύεται. Τέλος, αισθήματα όπως η καλοσύνη, η ευγένεια και η ανθρωπιά εξαφανίζονται και τη θέση τους παίρνει η αλαζονία και ο ανταγωνισμός. (λ. 93)

2.                 Η ανθρώπινη λαιμαργία, η δίψα της ευζωίας δεν αφήνει τόπο για ευγενικά αισθήματα, την ίδια στιγμή που αυτά θεωρούνται ξεπερασμένα. Αναλυτικότερα, η ακόρεστη επιθυμία του ανθρώπου για υλική ευδαιμονία τον καθιστά δέσμιο του χρήματος και της εξουσίας. Ταυτόχρονα, η προσκόλληση  του ατόμου σε αμαυρωτικές για τον άνθρωπο αξίες οδηγεί στη στασιμότητα του ηθικοπνευματικού του κόσμου. Συνεπώς, αισθήματα όπως η αγάπη, η αλληλεγγύη και ο σεβασμός θεωρούνται γνωρίσματα ενός ξεπερασμένου κόσμου. (λ. 70)

3.       Η υπέρμετρη ανάγκη του ανθρώπου για ευζωία παραγκωνίζει τα ευγενικά συναισθήματα. Αυτό συμβαίνει διότι όταν ο άνθρωπος περνά από το “ζειν” στο “ευ ζειν” και χάνει την αίσθηση του μέτρου, τότε η επιθυμία του για πλουτισμό γίνεται ολοένα μεγαλύτερη. Το χρήμα και τα υλικά αγαθά γίνονται γι’ αυτόν πρώτη αξία, με αποτέλεσμα ο άνθρωπος να μετατρέπεται από αξία σε μέσο.. Και τούτο οδηγεί αναπόφευκτα στον ανταγωνισμό, στον ατομικισμό που βέβεια καλλιεργεί το μίσος στις σχέσεις των ανθρώπων. Έτσι παύει να έχει σημασία η αγάπη, η φιλία η αλληλοβοήθεια των ανθρώπων. Αυτά τα ευγενικά συναισθήματα θεωρούνται ξεπερασμένα. (λ. 101)

Οι νυσταγμένοι μαθητές καθυστερούν στο σχολείο

Οι νυσταγμένοι μαθητές καθυστερούν στο σχολείο

Πηγή: εφ. Η Καθημερινή, Κ. 22.9.2014

 Καθόμουν στην τάξη, στο πρώτο έτος του πανεπιστημίου, και σιωπηλά κρατούσα σημειώσεις, όταν ξαφνικά κάτι αναρριχήθηκε κάτω από το κάθισμά μου και εμφανίστηκε μπροστά μου. Πετάχτηκα τρομαγμένη: Ηταν μία μάγισσα!

Και μετά ξύπνησα. Παρότι ο ενδοσχολικός μου εφιάλτης ίσως να είχε ακραία χαρακτηριστικά, σε καμία περίπτωση δεν ήμουν η μοναδική που της έλειπε ύπνος, σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα, η οποία έδειξε ότι οι Αμερικανοί νέοι είναι σε γενικές γραμμές νυσταγμένοι. Μερικοί από αυτούς μάλιστα λένε ότι τα σχολεία πρέπει να αλλάξουν ωράρια για να τους εξυπηρετήσουν.

Στο περιοδικό The Atlantic, η Jessica Lahey γράφει ότι σε δημοσίευση του επιστημονικού περιοδικού American Academy of Pediatrics, η Judith Owens και οι συνεργάτες της αναφέρουν ότι «ο μέσος έφηβος στις ΗΠΑ εμφανίζει χρόνια έλλειψη ύπνου και είναι παθολογικά νυσταγμένος (όπως, για παράδειγμα, βιώνουν επίπεδα νύστας αντίστοιχα με αυτά ασθενών που έχουν διαταραχές ύπνου, όπως η ναρκοληψία)». Οι επιστήμονες ισχυρίζονται επίσης ότι η έλλειψη ύπνου μειώνει την απόδοση των παιδιών στο σχολείο και τους θέτει σε κίνδυνο εμπλοκής σε τροχαία ατυχήματα και εμφάνισης αγχωδών διαταραχών και διαβήτη τύπου 2. Για να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα οι ερευνητές προτείνουν ότι «στις περισσότερες περιφέρειες, τα γυμνάσια και τα λύκεια θα έπρεπε να στοχεύουν σε μία ώρα έναρξης των μαθημάτων που δεν θα είναι πριν από τις 8.30 π.μ.», για να επιτρέπουν έτσι στα παιδιά να κοιμούνται όσο χρειάζεται.

Δεν αισθάνονται νύστα

Γιατί όμως να αναγκάσουμε τα σχολεία να αλλάξουν; Η Lahey γράφει ότι «αλλάζοντας την ώρα που πέφτουν τα παιδιά για ύπνο δεν θα λύσει το πρόβλημα, ειδικά για τους εφήβους», εξηγώντας ότι οι έφηβοι μένουν ξύπνιοι έως αργά, όχι επειδή δεν θέλουν να πάνε για ύπνο, αλλά επειδή δεν μπορούν. Λόγω της καθυστερημένης έκκλησης μελατονίνης στον εγκέφαλο των εφήβων και της έλλειψης διάθεσης για ύπνο ως απάντηση στην κούραση, οι έφηβοι δεν αισθάνονται νύστα μέχρι πολύ πιο αργά τη νύχτα, σε σχέση με τα μικρότερα παιδιά ή τους ενήλικες, και δυσκολεύονται να κοιμηθούν, ακόμα και όταν είναι κουρασμένοι.

Η δρ Owens, η βασική ερευνήτρια της παραπάνω έρευνας, της οποίας η κόρη πηγαίνει σε σχολείο το οποίο άλλαξε την ώρα έναρξης των μαθημάτων, ξεκινώντας στις 8.30, με ιδιαιτέρως θετικά αποτελέσματα, λέει ότι «είχα την ευκαιρία να δω με τα μάτια μου τα πλεονεκτήματα μιας πιο ξεκούραστης, σε εγρήγορση και λιγότερο ευέξαπτης μαθήτριας, τόσο ως μητέρα όσο και ως ερευνήτρια ύπνου».

Οι φοιτητές, επίσης, δεν φαίνεται να τα πηγαίνουν πολύ καλύτερα από εμένα, όταν στα φοιτητικά μου χρόνια ήρθα αντιμέτωπη με τη φανταστική μάγισσα. Ο Adam Knowlden, καθηγητής Επιστήμης της Υγείας στο Πανεπιστήμιο της Αλαμπάμα, ανακάλυψε σε έρευνά του ότι περίπου το 60% των φοιτητών δεν θα καταφέρουν να κοιμηθούν αρκετά, όταν αυτό το ποσοστό στον γενικό πληθυσμό δεν ξεπερνά το 33%. Ο δρ Knowlden ισχυρίζεται επίσης ότι «η ικανότητα των φοιτητών να λάβουν ικανοποιητικές ποσότητες ύπνου είναι περισσότερο στο χέρι τους, ενώ ο ενήλικος πληθυσμός σε γενικές γραμμές είναι πιο πιθανό να αντιμετωπίζει διαταραχές ύπνου ιατρικής φύσης».

Η δρ Owens και οι συνεργάτες της αναφέρουν στο επιστημονικό τους άρθρο ότι μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις που πρέπει να αντιμετωπίσουν οι περιφερειακές διευθύνσεις εκπαίδευσης στην καθιέρωση της έναρξης του σχολείου αργότερα είναι η εκπαίδευση γονέων, δασκάλων, μαθητών και όλων όσοι εμπλέκονται στην εκπαίδευση των παιδιών, ώστε αυτοί να αντιληφθούν ότι «η έλλειψη ύπνου αποτελεί κίνδυνο για την υγεία, την ασφάλεια και την ακαδημαϊκή επιτυχία των παιδιών». Αν καταφέρουν να περάσουν ένα τέτοιο μέτρο, ίσως τα παιδιά του μέλλοντος να δείχνουν μεγαλύτερη προσοχή στους δασκάλους τους, και λιγότερη στους ήρωες που υποσυνείδητα ξεπηδούν κάτω από τις καρέκλες τους.

Τι είναι ο «λευκός θόρυβος»

«Δεν υπάρχει ιδιαίτερη επιστημονική έρευνα πίσω από την επίδραση του λευκού θορύβου στην πρόκληση ύπνου, εκτός από τη χρήση του με σκοπό να καλύψει άλλους ήχους», λέει η δρ Αννα Κρίγκερ, ιατρική διευθύντρια του Κέντρου Ιατρικής του Υπνου στο Πρεσβυτεριανό νοσοκομείο της Νέας Υόρκης.

Σε αυτή την περίπτωση, λέει η δρ Κρίγκερ, κάποιος μπορεί να έχει συνηθίσει τον ήχο που παράγει η συσκευή, το οποίο αυτό καθ’ αυτό δεν αποτελεί πρόβλημα, εκτός και αν η ένταση του ήχου είναι υψηλή. «Χρόνια έκθεση σε κάποιο θόρυβο δεν είναι ευεργετική για την υγεία μας, μιας και μπορεί να πυροδοτεί την έκλυση στρεσογόνων ορμονών, ενώ επίσης επηρεάζει την υγεία του καρδιαγγειακού συστήματος», επισημαίνει η δρ Κρίγκερ.

Αρκετές συσκευές παράγουν επίσης και ανακουφιστικούς και απαλούς ήχους αντί ή επιπρόσθετα στον τυχαίο λευκό θόρυβο. Κάποιες εναλλακτικές, προτείνει η δρ Κρίγκερ, είναι να ανοίξεις ένα παράθυρο, να ανάψεις έναν ανεμιστήρα οροφής, να ανοίξεις το ραδιόφωνο και σε χαμηλή ένταση να το συντονίσεις μεταξύ δύο σταθμών, ή να προγραμματίσεις το smartphone σου να παίζει απαλούς ήχους.

Καλή σχολική χρονιά

Ο τωρινός χρόνος κι ο περασμένος χρόνος

Είναι ίσως και οι δύο παρόντες στο μελλούμενο χρόνο,

Κι ο μελλούμενος χρόνος περιέχεται στον περασμένο χρόνο.

..................................................................................

Αυτό που θα μπορούσε να 'ταν κι αυτό που ήταν

Σημαδεύουν σ' ένα τέρμα, που είναι πάντα τωρινό.

..................................................................................

Τ. Σ. Έλιοτ, Τέσσερα Κουαρτέτα (μτφ. Κλείτος Κύρου)

Οι επιδόσεις του τμήματος

 Πανελλαδικές Εξετάσεις

2014

Οι επιδόσεις του Γ1 στη Νεοελληνική Γλώσσα

Θέμα	Περιεχόμενο θεμάτων	Μόρια	Μ.Ο.
Α1	Περίληψη	25	15,9
Β1	Ανάπτυξη παραγράφου	10	6,3
Β2	Τρόποι ανάπτυξης παραγράφου - διαθρωτικές λέξεις	10	8,3
Β3	Συνώνυμες - Αντώνυμες λέξεις	10	6,6
Β4	Χρήση εισαγωγικών, μεταφορικός λόγος	05	4,6
Γ1	Παραγωγή λόγου	40	23,1
	ΣΥΝΟΛΟ	100	64,8

Μπορούσαμε και καλύτερα
 --------------------------------------------------

Ο χρόνος ο περασμένος κι ο μελλούμενος χρόνος
Αυτός που θα μπορούσε να' ταν κι αυτός που ήταν
Σημαδεύουν σ' ένα τέρμα που είναι πάντα τωρινό.

(Τ.Σ. Έλιοτ, ΑΠΟ ΤΑ ΤΕΣΣΕΡΑ ΚΟΥΑΡΤΕΤΑ,

μετάφραση: Κλείτος Κύρου)